Sejneńszczyzna » Chamedafne północna (Chamaedaphne calyculata) to wyjątkowo rzadka zimozielona krzewinka z rodziny wrzosowatych, która stanowi relikt postglacjalny (lodowcowy), roślina ta dosłownie "pamięta" czasy, gdy krajobraz Polski przypominał dzisiejszą syberyjską tajgę lub skandynawską tundrę.

Chamedafne północna jest niską krzewinką o łukowato wzniesionych, sztywnych pędach, dorastająca do 0,5 m (wyjątkowo do 1 m) wysokości i posiadająca skórzaste, zimotrwałe, lancetowate lub eliptyczne liście, o długości 1-5 cm. Z wierzchu mają ciemnozieloną barwę, od spodu są szarozielone i pokryte charakterystycznymi rdzawo brązowymi łuskami. Brzegi liści są lekko podwinięte. Dzięki skórzastym, trwałym liściom chamedafne nie musi co roku tracić energii na odbudowę całego aparatu asymilacyjnego. Jej białe kwiaty, są zwisające, o beczułkowatym lub dzbanuszkowatym kształcie, zebrane po 4-12 sztuk w jednostronne, szczytowe grona na końcach pędów.

Kwitnienie przypada na okres od końca kwietnia do czerwca. Rośnie na stanowiskach silnie uwilgotnionych. Wybiera miejsca nasłonecznione lub częściowo zacienione. Występuje w dwóch głównych typach zbiorowisk: torfowiska wysokie oraz sosnowe bory bagienne. Choć rośnie w bagnach i wodzie, zimą ta woda zamarza i jest dla rośliny niedostępna. Gruba, skórzasta skórka (kutykula) oraz łuski na spodzie liści chronią ją przed nadmierną transpiracją (utratą wody) pod wpływem mroźnego wiatru i słońca.

Chamedafne północna jest w Polsce reliktem postglacjalnym (lodowcowym). Jej główny, zwarty zasięg występowania (tzw. cyrkumborealny) obejmuje tundrę i tajgę Syberii, Skandynawii, Finlandii oraz Kanady. Gatunek ten jest w Polsce skrajnie rzadki i uznany za zagrożony wyginięciem (wpisany do Polskiej Czerwonej Księgi Roślin). Roślina podlega ścisłej ochronie gatunkowej, nieprzerwanie od 1946 roku. Aktualna liczba stanowisk w kraju: historycznie notowano ich około 13-15, jednak z powodu osuszania bagien i zmian klimatycznych część zanikła.

Obecnie potwierdzonych jest około 9-10 żywych stanowisk. Chamedafne północna to botaniczna perła i wskaźnik kondycji najdzikszych, pierwotnych torfowisk wysokich. Jej obecność w polskiej florze udowadnia, jak dynamicznym i zarazem kruchym zmianom ulegało nasze środowisko naturalne na przestrzeni tysięcy lat, a naszym zadaniem jest zachowanie tej bioróżnorodności i unikalnego dziedzictwa epoki lodowcowej dla przyszłych pokoleń.